
Türkiye’de bilimin tarihini araştıran ilk girişimler Avrupalıların Orta Çağ İslam biliminden aldığı mirası anlamaya ve Türklerin bilim tarihindeki ağırlığını vurgulamaya yöneliktir. Bunları Osmanlı Devleti’nde bilimlerin eğitimini ve uygulanmasını inceleyen çalışmalar izler. Feza Baytop Günergun’un araştırmaları, Osmanlı modernleşme döneminde ve Cumhuriyet’in ilk çeyreğinde Avrupa bilim ve tekniklerinin Türkiye’ye aktarımı üzerinedir. Çeviriler, bilim ve meslek dergileri, bilimsel aletler, terminoloji, eğitim kurumları, modern bilimleri aktaran aktörler ve akımlar onun incelediği konular arasındadır. Günergun için hazırlanan bu Armağan’a çeşitli ülkelerden 41 bilim insanı katkıda bulunmuştur. Birinci ciltte bu uzmanların bilim, tıp, eczacılık, veteriner hekimlik, matbaacılık, askeri teknoloji, mühendislik, astronomi, haritacılık ve denizcilik tarihinin az bilinen konularını irdeleyen 21 makalesi yer alır. İkinci ciltteki 17 makale ise matematik, doğa bilimleri, jeoloji, kimya ve tarım tarihi yanında bilimsel aletler, mekanik saatler, bilim aktarımı, eğitim mekânları ve bilim dergileri üzerine yapılmış araştırmaları içerir.
Künye
Kitabın Adı: |
Intricate Pathways in the Quest for Knowledge – Bilgi Arayışının Karmaşık Yolları – Festschrift for Feza Günergun Armağanı – Cilt 1 & 2 |
Yazan: |
|
Dizi Adı: |
Tarih: 518 |
Yayın Yılı: |
2025 |
Sayfa: |
568+597 |
Ebat: |
15.8 x 23.5 cm. |
Kağıt: |
Ivory |
Kapak: |
Kaan Ata |
Cilt/Kapak: |
250 gr. Mat, Amerikan Bristol, 4 renk |
ISBN/Barkod: |
9786256124226 (tk.) |
İçindekiler
VOLUME I / CİLT I
Introduction / Giriş .............................................................................................................................9
Researching the History of Science in Turkey / Meltem Kocaman ................................................. 11
Türkiye’de Bilim Tarihini Araştırmak / Meltem Kocaman ............................................................ 33
Part 1 – Medical treatment: Physicians, drugs, and practices .................................................... 53
Bölüm 1 – Tıbbi tedavi: Doktorlar, ilaçlar, uygulamalar
Galileo and his Medical Colleagues in Padua / William R. Shea ................................................... 55
Bakteriyolog Kaymakam Süleyman Nuri Bey’in Avrupa Darülameliyelerindeki Cevelanı / Şeref Etker .................................................................................................................................................... 79
Une Ecorce Très Convoitée: Le Quinquina / Michèle Nicolas .................................................... 125
‘Alī Münşī’nin İpekakuana Risalesi Üzerine Notlar ya da Feridun Nafiz Uzluk’un Monografisine Küçük Bir Zeyl / Akif Ercihan Yerlioğlu .............................................................. 141
Birinci Ordu Menzil İki Numaralı Hayvan Hastanesi Albümü, 1915 / Nuran Yıldırım ............ 151
Part 2 – Publishing, printing, and illustrating science books ..................................................... 179
Bölüm 2 – Bilim kitaplarını yayımlamak, basmak ve resimlemek
Kuhn’s The Structure of Scientific Revolutions and its Phenomenal Publishing Success / Kostas Gavroglu ........................................................................................................................................... 181
The Cultivation of a Knowing Gaze -–a forgotten use of images– / Shigehisa Kuriyama ........................................................................................................................................................... 207
Traduire l’image technique, de Monge à Ishak Efendi: Les planches de l’Usulü’s-siyaga par Rafael Kazancıoğlu / Patrice Bret .................................................................................................. 219
Printing European Mathematics Textbooks in Istanbul / Gert Schubring.................................. 261
Keys to the ‘Keys to the Sciences’: Early Mechanics through Revealing Historical Sources and Terms / Elaheh Kheirandish ............................................................................................................ 297
Part 3 – Technics, engineers and craftsmen ................................................................................. 313
Bölüm 3 – Teknikler, mühendisler, zanaatkârlar
Köprülüler Devri Osmanlı Kuşatma Teknikleri / Kahraman Şakul ........................................... 315
A Polish Engineer as Agent of British Imperialism in Syria and Iraq? Entangled Histories of Railways and Geopolitics (1850s-1860s) / Darina Martykánová .................................................. 331
Tophane Nazırı İbrahim Halil Paşa ve Osmanlı Devleti’nde Silah Üretimini Yerlileştirilme Teşebbüsleri / Metin Ünver ............................................................................................................. 363
Kabartmalar Üzerindeki Tasvirler Çerçevesinde Yeni Asur Dönemi Savaş Arabaları, Saldırı ve Kuşatma Araçları / Gaye Şahinbaş Erginöz .................................................................................. 393
Part 4 – Making calenders, star catalogues, and charts: Astronomers and navigators at work 423
Bölüm 4 – Astronomlar ve denizciler iş başında: Takvimler, yıldız katalogları ve haritalar
Lyra and Libra in Eleven Manuscripts of ‘Abd al-Rahmān al-Ṣūfī’s Kitāb Ṣuwar al-Kawākib al-Thābita of the Twelfth and Thirteenth Centuries / Sonja Brentjes......................................... 425
Time and Calendar in the Byzantine Era: Social and Astronomical Accuracy / Efthymios Nicolaïdis .......................................................................................................................................... 449
Around the Globe: Magellan, Pigafetta and the Nautical Chart ‘Hazine 1825’ of Istanbul / Dejanirah Couto ............................................................................................................................... 463
On-Board Training in the Ottoman Navy: The Case of the Hüdavendigâr Frigate / Kaan Üçsu 491
On Altıncı Yüzyıl Osmanlı Denizciliğinde Rüzgâr, Zaman ve Astronomi / Gaye Danışan....... 507
“Geography of the East”: The Greek Translation of a Turkish Book of Geography in 1922 / George Vlahakis ............................................................................................................................... 521
Semerkant’taki Bilim Hayatı Üzerine el-Kâşî’nin Yeni Bulunan Bir Mektubu / Mohammad Bagheri ............................................................................................................................................. 531
Life Inspired by the Deeds of Great Ancestors - Büyük Ataların Yaptıklarından İlham Alan Hayat / Shuhrat Ehgamberdiev ........................................................................................................ 555
VOLUME II / CİLT II
Part 5 – Mathematicians and mathematical texts ....................................................................... 575
Bölüm 5 – Matematikçiler ve matematik metinleri
L’appendice arithmétique de Hadiyyat al-Muhtadī / Mahdi Abdeljaouad & Pierre Ageron ..... 577
Mathématiques et Mathématiciens de l’Occident Musulman à l’Époque Ottomane (XVe-XIXe s.): Un Nouveau Bilan / Ahmed Djebbar ........................................................................................ 601
Türkistân’ın Cemâl’i: Cemâl el-Türkistânî (ö. 719/1319’dan sonra) /
İhsan Fazlıoğlu ................................................................................................................................. 623
Part 6 – Comprehending and dicovering Nature ........................................................................ 651
Bölüm 6 – Doğayı anlamak ve keşfetmek
Heraclitus of Ephesus and his Logos: The First Theory of Relativity – A Preliminary Note /
A. M. Celâl Şengör ............................................................................................................................ 653
Rush on Emery at Western Anatolia: Implications for the Mineral Exploration and Exploitation Knowledge in the Late Ottoman Empire / Gönenç Göçmengil............................. 681
Osmanlı Döneminde Yurtdışında Yapılan Kimya Doktoraları / Emre Dölen .................................... 709
Halkalı Ziraat Mektebinde Meteoroloji: Dersler, Hocalar, Kitaplar /Sevtap Kadıoğlu .......... 755
Part 7 – Scientific instruments and clocks .................................................................................... 775
Bölüm 7 – Bilimsel aletler ve saatler
Scientific Instruments and their Usage during Ulrich Jasper Seetzen’s Voyage to the Ottoman Empire / Barışcan Ersöz & Meltem Kocaman ................................................................................ 777
Saatçi Mehmed Şükrü’nün Nâdîde Saatleri / Şinasi Acar ........................................................... 801
Salih Zeki’nin Basılmamış Eseri Âsâr-ı Bâkiye’nin Üçüncü Cildindeki Usturlap Bahsi /
Atilla Bir ........................................................................................................................................... 815
Part 8 – Science: Transmission, controversies, social history and locations ............................. 835
Bölüm 8 – Bilim: Aktarım, tartışmalar, sosyal tarih ve mekân
What do Priority Disputes Between Center and Periphery Conceal? Reflections on Science in Twentieth Century India / Dhruv Raina ........................................................................................ 837
“Şiir ve Fen”: Bir On Dokuzuncu Yüzyıl Tartışmasında Osmanlı Vakası / Alper Yalçınkaya 859
Toplumsal Tarih Perspektifinden Osmanlı Deniz Teknolojisi / Tuncay Zorlu .......................... 883
Mekteb-i Mülkiye’nin Bulunduğu Binalar ve İlgası / Ali Y. Baltacıoğlu .................................... 905
Bir Osmanlıca Anarşizm Metni / Bilal Yurtoğlu ........................................................................... 933
Part 9 – Tracing scientific knowledge in journals and memoirs ................................................ 959
Bölüm 9 – Dergilerde ve anılarda bilimin izini sürmek
Matematik ve Tabiat Bilimleri Dergisi (İstanbul, 1945-1947) / Özge Hazar............................... 961
Bir Gözcünün Merceğinden Savaş ve Barış: Dr. Niyazi İsmet Gözcü’nün Anıları / Cem Hakan Başaran ............................................................................................................................................. 985
Feza Baytop Günergun - Publications / Yayınlar ...................................................................... 1087
Images with memories / Anısı olan resimler .............................................................................. 1111
Notes on contributors / Yazarlar hakkında ................................................................................ 1127
Index /Dizin............................................................................................................................ 1141
